آموزش تعمیرات سماورهای برقی
راهنمای تعمیر سماور
سماور برقي كه انرژي الكتريكي را به گرما تبديل می کند و باعث بجوش آمدن آب مي شود، به منظور جلوگيري از خطرات سماور هاي زغالي و نفتي به بازار عرضه شده است.
ساختمان سماور برقی
1بدنه (مخزن) و درپوش 2 -پايه و دسته ها 3 -المنت 4 -عايق مخصوص المنت 5 –لوله هاي عايق نسوز (وارنيش -6 ( ترمينال چيني) 7 -ترموستات (اتوماتيک) 8 -لامپ نشان دهنده 9 -كابل رابط و دوشاخه 11 -مقوا و نخ نسوز 11- فيوز المنت ها:
الف- المنت هاي میله ای (حلزوني)
آموزش تعمیرات سماورهای برقی
اين المنت ها مستقيماً درون آب سماور قرار ميگيرند. جنس آن از كرم نيكل ميباشد كه درون غلاف از خاک سیلسیس قرارگرفته. وبروي مجمع آنها روكش فلزي استیل كشيده شده است و بدين ترتيب المنت از بدنه فلزي اش عايق شده است .
تذكر: هنگام تعمير اگر المنت آبي در آزمايش با لامپ سري، المنت با بدنه فلزي راه داشته باشد به هيچ وجه نبايد بكار برده شود زيرا باعث اتصال بدنه و ايجاد برق گرفتگي ميشود.
ب – المنت هاي فنري
اين المنت ها در آب قرار ندارند بلكه در محفظ هاي بنام تنوره در ته مخزن قرار دارند. عايق اين المنت ها از مهره هاي
راهنمای تعمیر سماور
اين المنت ها با توان نامي 1000 وات توليدشده و براي جا زدن آنها درون تنوره ابتدا بايد المنت را به اندازه كافي از دو طرف كشيده تا حلقه هاي فنري آن از يكديگر تا حدودي فاصله بگيرد پس ازآن المنت را از درون عايق ها عبور داده و درون تنوره قرار ميدهيم.
ترمينال چيني : چون ترمينال چيني از استحكام حرارتي كافي برخوردار است به وسیله آن مي توان اتصالات مطمئن و عايقی از بدنه ايجاد كرد.
وارنیش نسوز: لوله هايي از جنس الياف نسوز مي باشد كه براي جلوگيري از گرم شدن سيم هاي روکش دار و اتصال بدنه آنها، سيم ها را از داخل آنها عبور مي دهند.
ترموستات: كه به كليدهاي بي متال نيز معروف اند وظيفه تنظيم خودكار درجه حرارت آب را به عهده دارد و از قسمت هاي زير تشكيل شده است. اصول كار ترموستات بدين گونه است كه در اثر حرارت المنت، تيغ هاي از ترموستات كه نسبت به حرارت حساسيت بيشتري دارد منبسط شده و چون دوتيغه ازيک طرف به هم ديگر متصل اند باعث خميده شدن آنها ميشود و ارتباط كنتاكت ها قطع ميگردد؛ و با قطع برق درجه حرارت پايين آمده و بيمتال به حالت اوليه برگشته و توسط كشش يک صفحه فنري ارتباط دوباره برقرار ميشود و اين عمل تكرار ميگردد. با چرخاندن محور تنظيم (ولوم) اهرم چيني به صفحه حساس فشار وارد نموده و ميتواند زمان روشن و خاموش بودن و در حقيقت درجه آب را به دلخواه تنظيم كرد. لامپ خبر (پیلوت) يا نشاندهنده: با برق 220 ولت كار ميكند و كاركرد سماور را مشخص ميكند.
فیوز: كه به صورت سري در مدار فاز قرار ميگيرد در صورت بروز اتصالي عمل كرده و باعث قطع برق ميشود.
مقوا و نخ نسوز: در سماورهاي كه المنت فنري دارنده جهت آنكه حرارت تنوره به سيم بندي و كفي سماور آسيب نرساند و همچنين تشعشع حرارت بيش از حد، عمل صحيح ترموستات را مختل نسازد از اين عايقها استفاده ميشود معمولاً پس از پيچيدن ريسه المنت فنري با مهرههاي عايق به دور تنوره فضاي اضافي را با نخ نسوز پر نموده و در پايان قبل از سوار نمودن پايه بر روي بدنه، بين آنها مقواي نسوز را قرار ميدهيم. اگر اين عايقها از جنس مرغوب انتخاب شده باشند ميتوان گفت حرارت تنوره به قسمتهاي زيرين سماور غيرقابل نفوذ است.
مدار الكتريكي سماور برقي
سرويس و نگهداری سماور:
1 -هر گز قسمت هاي الكتريكي سماور را به منظور شست و شو داخل آب نگذارید.
2 -سماور را تا حد مجاز تعين شده آب کنید نه بيشتر.
3 -هر گز سماور را بدون آب روشن نكنيد.
4 -سيم رابط گره خورده را صاف نموده و هنگام تعويض از سيم هاي رابط با لايه پارچه اي استفاده نماييد.
5 -براي از بين بردن رسوبات مخزن از چاقو و وسايل نوك تيز استفاده نكرده و براي از بين بردن آنها از سركه يا جوش شيرين استفاده كنيد. پس از به جوش آمدن آب سماور مقداري سركه يا جوش شيرين درون آن ريخته تا چند دقيقه همراه آب بجوشد سپس آب را تخليه كرده و با قاشق رسوب نرم شده را بتراشيد.
عیب يابي و تعمیر سماور
عيب 1 -سماور روشن نميشود.
علت 1 -پريز برق ندارد.
رفع عيب 1 -به كمک قسمت ولتاژ آوا متر پريز را تست نموده و در صورت نبودن ولتاژ مشكل بررسي وبر طرف ميشود.
عيب 2 -سماور روشن نميشود.
علت 2 -دوشاخه وسيم رابط معيوب است.
رفع عيب 2 -وروديهاي ترمينال را به يكديگر متصل و رابطهاي اهممتر )1×R )را به آنها وصل مي كنيم عقربه منحرف شده و اهم كمي را نمايان ميسازد. در غير اين صورت ابتدا دوشاخه و سپس كابل بررسي ميشود تا مشكل برطرف شود.
عيب 3 -سماور روشن نميشود.
علت 3 -اتصالات داخلي سماور معيوب است.
رفع عيب 3 -بسيار اتفاق افتاده است كه براثر حرارت تنوره، سيم هاي داخل پايه ميسوزد و به اين ترتيب مدار كاملاً قطع ميشود. قبل از تجديد سيم بندي داخل سماور لازم است عايق هاي حرارتي زير تنوره نيز تعويض شوند درواقع مشكل عايق هاي حرارتي، سبب نفوذ حرارت بيش ازحد به قسمت زيرين سماور شده سيم ها را سوزانده است.
عيب 4 -سماور روشن نميشود.
علت 4 -ترموستات خراب است.
رفع عيب 4 -اهممتر را روي رنج )1×R )قرار داده و پس از خارج نمودن سماور از برق رابط هاي اهم متر را به دو پايه ترموستات متصل ميكنيم. با قطع و وصل ترموستات مي بايست عقربه منحرف شده بجاي خود بازگردد. در غير اين صورت ترموستات معيوب است كه در صورت لزوم آن را تعويض نموده ولي در حد امكان سعي ميشود تعمير گردد.
عيب 5 -آب داغ شده و كاركرد سماور طبيعي است اما لامپ خبر روشن نميشود.
علت 5 -لامپ سوخته
رفع عيب 5 -سيمهاي رابط لامپ را از مدار خارج و مستقيماً به برق 220 ولت متصل ميكنيم در صورت سوخته بودن لامپ آن را تعويض خواهيم كرد.
عيب 6 -آب داغ شده و كاركرد سماور طبيعي است اما لامپ خبر روشن نميشود.
علت 6 -فاز يا نول لامپ قطع است
رفع عيب 6 -سماور را برعكس نموده و درپوش تحتاني آن را باز ميكنيم مدار سماور بالأخص لامپ را كاملاً بررسي و مشكل را برطرف ميسازيم.
عيب 7 -لامپ روشن ميشود اما آب گرم نميشود.
علت 7 –سيم هاي رابط المنت قطع شده است.
رفع عيب 7 -پس از بازنمودن درپوش تحتاني سماور مدار را بررسي نموده و براي يافتن نقطه پارگي، در صورت متصل نبودن سماور به برق، ميتوانيم از آوا متر استفاده نماييم. نقاط پاره شده را به يكديگر متصل نموده تا عيب برطرف گردد.
عيب 8 -لامپ روشن ميشود اما آب گرم نميشود.
علت 8 -المنت سوخته است
رفع عيب 8 -المنت را پس از جدا نمودن از مدار، براي چند ثانيه به برق 220 ولت متصل ميسازيم.
اگر سر راه مدار آمپرمتر قرارگرفته باشد بلافاصله ميبايست منحرف شود و اگر آمپرمتر در دسترس نباشد پس از چند ثانيه بدنه سماور را با دست لمس ميكنيم. در صورت سالم بودن، المنت ميبايست داغ شده باشد. بجاي اتصال مستقيم برق ميتوان از لامپ سري و يا آوا متر نيز استفاده نمود. با اين وجود در تست المنت هميشه طريق مطمئن همان اتصال مستقيم به برق است.
عيب 9 -سماور يكسره كار ميكند و ترموستات مدار را قطع نميكند.
علت 9 -كنتاكت هاي ترموستات دچار جوش خوردگي شدهاند.
رفع عيب 9 -حرارت و رطوبت داخل سماور سبب اكسيد شدن سطح كنتاكت ها ميشود و سطح اكسيدشده در قطع و وصلهاي مداوم دچار فرسايش ميشود. ازاين رو سطح كنتاكت ها مرتباً نازك شده و در يک اتصال ممكن است ذوب شده و به يكديگر بچسبند. سيم هاي ترموستات را از محل هاي اتصالش جدا نموده و سپس رابط هاي اهم متر را به آنها متصل نموده و محور ترموستات را در جهت عقربه ساعت و خلاف آن به گردش درآوريم . اگر عقربه در هر حالت منحرف شده و به سمت بي نهايت، بازگردد كنتاكت ها جوش خورده اند؛ اما اگر عقربه منحرف شود و سپس بجاي خود بازگردد ترموستات سالم است. در صورت اتصال كنتاكت ها، آنها را جدا نموده و سطحشان را با يک سمباده نرم تميز ميكنيم. اگر تشخيص داده شود كه ديگر سطح پلاتين ها توانايي برقراري اتصال را ندارند آن را تعويض مي نماييم.(منظور تعويض ترموستات است).
عيب 11 -سماور يكسره كارمي كند و ترموستات مدار را قطع نميكند.
علت 11 -مدار اشتباه بسته شده است.
رفع عيب 11 -مدار سيم بندي را بررسي نموده و اگر ملاحظه شود كه اشتباهي صورت گرفته و ترموستات سر راه مصرف كننده ها نيست مدار را اصلاح مينماييم.
عيب 11 -بدنه سماور برق دارد.
علت 11 -المنت داراي اتصال بدنه است.
رفع عيب 11 -با استفاده از لامپ سري پس از جدا نمودن سيمهاي متصل به المنت عايق بودن آن را از بدنه بازديد ميكنيم. انجام اين تست قبل از هر عمل ديگري و بدون در نظر گرفتن نوع المنت (حلزوني يا فنري) الزامي است زيرا در سماور برقي عموماً اين مورد بيشتر رخ ميدهد.
عيب 12 -بدنه سماور برق دارد.
علت 12 -ترموستات داراي اتصال بدنه است.
رفع عيب 12 -با لامپ سري ترموستات را ازنظر عايق بودن از بدنه مورد آزمايش قرار ميدهيم. اگر ترموستات در حالت بسته باشد اتصال رابط لامپ به يكي از كنتاكت ها كافي است. روشن شدن لامپ بيانگر اتصال بدنه است.
عيب 13 -بدنه سماور برق دارد.
علت 13 -لامپ داراي اتصال بدنه است.
رفع عيب 13 -همانند روش تشخيص علت 12 به توسط لامپ سري، چراغ نمودار (خبر) را مورد آزمايش قرار ميدهيم.
عيب 14 -بدنه سماور برق دارد.
علت 14 –سيم هاي رابط به بدنه اتصال يافته اند.
رفع عيب 14 -معمولاً اين عيب با بازديد ظاهري مشخص خواهد شد. در غير اين صورت مدار را به دقت دنبال نموده تا نقطه اتصال بدنه را بيابيم و عيب را برطرف نماييم.
عيب 15 -فازمتر بر روي بدنه سماور روشن ميشود اما برق گرفتگي به وجود نميآيد.
علت 15 -برق از نوع القايي است.
رفع عيب 15 -عبور جريان الكتريسيته از هاديهاي حلقوي شكل موجب ايجاد ميدان مغناطيسي خاصي شده كه اين ميدان در برخورد با بدنه فلزي سماور مقداري ولتاژ القايي ايجاد مينمايد كه اين ولتاژ اندك لامپ فازمتر را روشن ميسازد. ازآنجاكه برق القايي داراي اختلاف سطح ناچيزي است انجام عمل خاصي ضرورت ندارد. با اين وجود براي ايجاد حفاظت بيشتر ميتوان از حفاظت ارت يا سيستم حفاظت نول استفاده نمود.
عيب 16 -زمان روشن بودن دستگاه بسيار زياد است اما آب به اندازه لازم گرم نميشود.
علت 16 -بر روي تنوره سماور يا اگر المنت از نوع میله ای (حلزوني) است بر روي سطح المنت جرم زيادي رسوب نموده.
رفع عيب 16 -يک قاشق جوش شيرين درون سماور ريخته و آن را پر از آب نموده و سماور را روشن ميكنيم. با جوشيدن آب جرم ها به تدريج از بدنه و سطح المنت جدا ميشوند. براي اطلاعات بيشتر به قسمت سرويس و نگهداري مراجعه نماييد.
عيب 17 - المنت مرتباً ميسوزد و المنت جديد نيز عمر كوتاهي داشته و دوباره قطع ميشود.
علت 17 -از زير تنوره آب نشت ميكند.
رفع عيب 17 -بدنه را از پايه سماور جدا نموده و پر از آب ميكنيم. پس از نيم ساعت آب را تخليه و قسمت زير تنوره را به دقت بازديد نموده و محل نشتي را مييابيم سماور را به تعميرگاه برده و قسمت نشتي را ترميم مينماييم.
عيب 18 -سماور آب را داغ نموده اما قبل از جوشيدن آب خاموش ميشود.
علت 18 -عايقهاي حرارتي سماور معيوب اند.
رفع عيب 18 -همانگونه كه قبلاً گفتيم سیم نسوز و مقوي نسوز از نفوذ حرارت بيشازحد به قسمت تحتاني (جايگاه ترموستات )ممانعت ميكند. اگر اين عايقها معيوب شوند حرارت بيش ازحد عمل صحيح ترموستات را مختل نموده و آب بسيار دير خواهد جوشيد. براي رفع عيب عايقها را تعويض يا ترميم ميكنيم.
عيب 19 -سماور آب را داغ ميكند اما قبل از جوشيدن خاموش ميشود.
علت 19 -صفحه حساس ترموستات معيوب است.
رفع عيب 19 -اگر عايقهاي حرارتي سالمند وليكن ترموستات مرتباً قطع ميكند نتيجه ميشود كه صفحه حساس معيوب شده.
عيب 21 -سماور آب را داغكرده اما قبل از جوشيدن آب خاموش ميشود. علت 21 -ترموستات تنظيم نيست.
رفع عيب 21 -در شكل ترموستات، خار وخار نگهدار مشخص شده اند. خار را با وارد نمودن ضربات ملايمي از جاي خود خارج و در نقطه جديد به گونه اي جا ميزنيم كه در وضعيت
الف( خاموش و بهمحض يک حركت جزئي روشن شود.)
وضعيت ب(. شكل زير: عيب 21 -بهمحض اتصال دوشاخه به پريز سماور روشن ميشود و ترموستات در ابتداي كار در حالت خاموشي نيست. علت 21 -تنظيم نبودن ترموستات. رفع عيب 21 -همانند مطالب علت 21 خار را از جاي خود خارج و در وضعيت )الف( مطابق شكل قرار ميگيرد تا عيب برطرف شود